आजकाल जवळपास प्रत्येक घरात फ्रिजचा वापर केला जातो. अन्न जास्त काळ ताजे ठेवण्यासाठी फ्रिज उपयुक्त असला तरी प्रत्येक पदार्थ फ्रिजमध्ये ठेवणे योग्य नसते. काही खाद्यपदार्थ थंड तापमानामुळे खराब होतात, त्यांची चव बदलते किंवा त्यातील पोषक घटक कमी होतात. त्यामुळे कोणते पदार्थ फ्रिजमध्ये ठेवू नयेत हे जाणून घेणे महत्त्वाचे आहे.
बटाटे
बटाटे फ्रिजमध्ये ठेवल्यास त्यातील स्टार्च साखरेमध्ये बदलतो. त्यामुळे बटाट्याची चव बदलते आणि शिजवल्यानंतर त्याचा पोतही वेगळा होतो. बटाटे नेहमी थंड, कोरड्या आणि अंधाऱ्या ठिकाणी साठवावेत.
कांदा
कांदा फ्रिजमध्ये ठेवल्यास तो लवकर मऊ पडतो आणि त्याला बुरशी लागू शकते. कांदा हवेशीर जागेत ठेवणे अधिक योग्य असते. मात्र, कापलेला कांदा हवाबंद डब्यात ठेवून काही तासांसाठी फ्रिजमध्ये ठेवता येतो.
लसूण
लसूण फ्रिजमध्ये ठेवल्यास त्याला ओलावा येतो आणि तो लवकर खराब होऊ शकतो. त्यामुळे लसूणही कोरड्या आणि हवेशीर ठिकाणी ठेवावा.
टोमॅटो
टोमॅटो फ्रिजमध्ये ठेवल्यास त्याची नैसर्गिक चव आणि सुगंध कमी होतो. तसेच त्याचा गरही मऊ पडतो. पूर्णपणे पिकलेले टोमॅटो काही दिवसांत वापरणार असाल तरच फ्रिजमध्ये ठेवा.
केळी
केळी फ्रिजमध्ये ठेवल्यास त्यांची साल काळी पडते आणि पिकण्याची प्रक्रिया मंदावते. त्यामुळे केळी सामान्य तापमानात ठेवणे अधिक योग्य आहे.
मध
मध कधीही फ्रिजमध्ये ठेवू नये. थंड तापमानामुळे मध घट्ट होतो आणि त्याचे स्फटिकीकरण होते. मध खोलीच्या तापमानावर ठेवला तरी तो दीर्घकाळ सुरक्षित राहतो.
ब्रेड
ब्रेड फ्रिजमध्ये ठेवल्यास तो लवकर कोरडा होतो आणि त्याची चव कमी होते. काही दिवसांत वापरणार असाल तर खोलीच्या तापमानावर ठेवा. जास्त दिवस साठवायचा असल्यास फ्रीजरचा वापर करता येतो.
कॉफी पावडर
कॉफी फ्रिजमध्ये ठेवल्यास ती इतर पदार्थांचा वास शोषून घेते. त्यामुळे तिची मूळ चव आणि सुगंध कमी होतो. कॉफी हवाबंद डब्यात कोरड्या ठिकाणी ठेवावी.
तेल
स्वयंपाकाचे तेल फ्रिजमध्ये ठेवण्याची गरज नसते. थंड तापमानामुळे काही तेल घट्ट होऊ शकतात. तेल थेट सूर्यप्रकाशापासून दूर, थंड आणि कोरड्या ठिकाणी ठेवणे योग्य आहे.
संपूर्ण कलिंगड
संपूर्ण कलिंगड फ्रिजमध्ये ठेवण्याऐवजी सामान्य तापमानात ठेवावे. कापल्यानंतर मात्र ते हवाबंद डब्यात ठेवून फ्रिजमध्ये ठेवणे आवश्यक आहे.
फ्रिजचा योग्य वापर कसा करावा?
फ्रिजमध्ये शिजवलेले अन्न, दूध, दही, लोणी, चीज, कापलेली फळे, हिरव्या भाज्या आणि लवकर खराब होणारे पदार्थ ठेवावेत. फ्रिजमध्ये गरम अन्न लगेच ठेवू नये. तसेच वेळोवेळी फ्रिजची स्वच्छता करणेही आवश्यक आहे.
निष्कर्ष
फ्रिज अन्न सुरक्षित ठेवण्यासाठी उपयुक्त असला तरी प्रत्येक पदार्थ फ्रिजमध्ये ठेवणे योग्य नसते. योग्य पद्धतीने अन्न साठवल्यास त्याची चव, गुणवत्ता आणि पोषक मूल्य टिकून राहते. त्यामुळे वर दिलेले पदार्थ शक्यतो फ्रिजमध्ये ठेवणे टाळा आणि योग्य साठवणुकीच्या पद्धतींचा अवलंब करा.
अस्वीकरण: हा लेख सामान्य माहितीसाठी तयार करण्यात आला आहे. अन्न साठवणुकीबाबत उत्पादकांच्या सूचनांचे पालन करावे. कोणत्याही आरोग्यविषयक शंका असल्यास तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.