Diwali 2026: दिवाळी हा हिंदू धर्मातील सर्वात मोठा आणि आनंदाचा सण मानला जातो. दिव्यांची रोषणाई, आकर्षक रांगोळ्या, फराळाचा सुगंध, लक्ष्मीपूजन आणि कुटुंबीयांसोबत साजरा होणारा आनंद यामुळे दिवाळीला विशेष महत्त्व आहे. दरवर्षी दिवाळीची आतुरतेने वाट पाहिली जाते.
यंदा म्हणजेच 2026 मध्ये दिवाळी उत्सवाला 5 नोव्हेंबरपासून सुरुवात होणार आहे. वसुबारसपासून सुरू होणाऱ्या या दीपोत्सवाची सांगता 11 नोव्हेंबर रोजी भाऊबीजेने होणार आहे.
यंदा नरक चतुर्दशी आणि लक्ष्मीपूजन एकाच दिवशी येत असल्याने दिवाळीच्या तारखांबाबत अनेकांना उत्सुकता आहे. जाणून घेऊया दिवाळी 2026 मधील सर्व सणांच्या तारखा, शुभ मुहूर्त आणि धार्मिक महत्त्व.
दिवाळी 2026 कधीपासून सुरू होणार?
हिंदू पंचांगानुसार, यंदा दिवाळी उत्सव 5 नोव्हेंबर 2026 रोजी वसुबारस या सणाने सुरू होईल. त्यानंतर धनत्रयोदशी, नरक चतुर्दशी, लक्ष्मीपूजन, दिवाळी पाडवा आणि भाऊबीज हे सण साजरे केले जातील.
दिवाळी 2026 मधील महत्त्वाच्या तारखा पुढीलप्रमाणे आहेत.
| सण | तारीख | वार |
|---|---|---|
| वसुबारस | 5 नोव्हेंबर 2026 | गुरुवार |
| धनत्रयोदशी | 6 नोव्हेंबर 2026 | शुक्रवार |
| नरक चतुर्दशी | 8 नोव्हेंबर 2026 | रविवार |
| लक्ष्मीपूजन | 8 नोव्हेंबर 2026 | रविवार |
| दिवाळी पाडवा | 10 नोव्हेंबर 2026 | मंगळवार |
| भाऊबीज | 11 नोव्हेंबर 2026 | बुधवार |
वसुबारस 2026: तारीख आणि शुभ मुहूर्त
दिवाळी उत्सवाची सुरुवात वसुबारस या सणाने होते. यंदा वसुबारस गुरुवार, 5 नोव्हेंबर 2026 रोजी साजरी केली जाणार आहे.
या दिवशी गाय आणि वासराची पूजा करण्याची परंपरा आहे. हिंदू धर्मात गायीला मातेचे स्थान दिले जाते. कुटुंबातील सुख-समृद्धी आणि संततीच्या कल्याणासाठी या दिवशी प्रार्थना केली जाते.
वसुबारसच्या दिवशी गाय आणि वासराला सजवून त्यांची पूजा केली जाते. काही ठिकाणी गायीला नैवेद्य अर्पण करण्याची परंपरा आहे.
वसुबारस पूजा मुहूर्त: सायंकाळी 5:36 ते रात्री 8:11.
धनत्रयोदशी 2026: सोने-चांदी खरेदीसाठी शुभ दिवस
धनत्रयोदशी किंवा धनतेरस हा दिवाळीतील महत्त्वाचा सण आहे. यंदा धनत्रयोदशी शुक्रवार, 6 नोव्हेंबर 2026 रोजी साजरी होणार आहे.
या दिवशी भगवान धन्वंतरी, माता लक्ष्मी आणि भगवान कुबेर यांची पूजा केली जाते. धनत्रयोदशीच्या दिवशी सोने, चांदी, भांडी किंवा नवीन वस्तू खरेदी करणे शुभ मानले जाते.
धनत्रयोदशीच्या दिवशी घरात दिवे लावून सुख-समृद्धीची प्रार्थना केली जाते.
धनत्रयोदशीचे शुभ मुहूर्त:
- सकाळी 8 ते 11 – लाभ अमृत योग
- दुपारी 12:30 ते 2 – शुभ योग
- रात्री 9:30 ते 11 – लाभ योग
- लक्ष्मी-कुबेर पूजन – सायंकाळी 6:32 ते रात्री 8:31
नरक चतुर्दशी 2026: अभ्यंगस्नानाचा शुभ मुहूर्त
नरक चतुर्दशीला छोटी दिवाळी असेही म्हटले जाते. यंदा रविवार, 8 नोव्हेंबर 2026 रोजी नरक चतुर्दशी साजरी केली जाणार आहे.
या दिवशी पहाटे अभ्यंगस्नान करण्याची परंपरा आहे. सुगंधी तेल आणि उटणे लावून स्नान केले जाते. धार्मिक मान्यतेनुसार, भगवान श्रीकृष्णाने नरकासुराचा वध करून लोकांना त्याच्या त्रासातून मुक्त केले होते.
म्हणूनच हा दिवस वाईटावर चांगल्याच्या विजयाचे प्रतीक मानला जातो.
अभ्यंगस्नान मुहूर्त: पहाटे 5:34 ते सकाळी 6:33.
यमदीपदान मुहूर्त: सायंकाळी 5:45 ते रात्री 7:20.
लक्ष्मीपूजन 2026: दिवाळीतील सर्वात महत्त्वाचा दिवस
दिवाळीतील सर्वात महत्त्वाचा दिवस म्हणजे लक्ष्मीपूजन. यंदा रविवार, 8 नोव्हेंबर 2026 रोजी लक्ष्मीपूजन केले जाणार आहे.
या दिवशी माता लक्ष्मी, भगवान गणेश आणि देवी सरस्वती यांची पूजा केली जाते. घरात सुख, समृद्धी, धनधान्य आणि भरभराट नांदावी, यासाठी लक्ष्मीपूजन केले जाते.
लक्ष्मीपूजनाच्या दिवशी घराची स्वच्छता करून प्रवेशद्वारावर रांगोळी काढली जाते. घरात दिवे लावून देवी लक्ष्मीचे स्वागत केले जाते.
लक्ष्मीपूजन मुहूर्त: सायंकाळी 6:26 ते रात्री 8:26.
शुभ अमृत योग: सायंकाळी 6:30 ते रात्री 9:30.
दिवाळी पाडवा 2026: पती-पत्नीच्या नात्यातील प्रेमाचा सण
दिवाळी पाडवा किंवा बलिप्रतिपदा हा दिवाळीतील महत्त्वाचा सण आहे. यंदा मंगळवार, 10 नोव्हेंबर 2026 रोजी दिवाळी पाडवा साजरा केला जाणार आहे.
या दिवशी राजा बळी आणि भगवान विष्णूच्या वामन अवताराचे स्मरण केले जाते. महाराष्ट्रात दिवाळी पाडव्याला पती-पत्नीच्या नात्यातील प्रेम, विश्वास आणि आपुलकीचे प्रतीक मानले जाते.
या दिवशी पत्नी पतीला औक्षण करते. पतीकडून पत्नीला भेटवस्तू देण्याची परंपराही अनेक कुटुंबांमध्ये आहे.
दिवाळी पाडव्याचे शुभ मुहूर्त:
- सकाळी 9:25 ते दुपारी 1:32
- सकाळी 11 ते दुपारी 2 – लाभ अमृत योग
- दुपारी 3:30 ते सायंकाळी 5 – शुभ योग
भाऊबीज 2026: भाऊ-बहिणीच्या प्रेमाचा सण
दिवाळी उत्सवाची सांगता भाऊबीजेने होते. यंदा बुधवार, 11 नोव्हेंबर 2026 रोजी भाऊबीज साजरी केली जाणार आहे.
भाऊबीज हा भाऊ-बहिणीच्या प्रेमाचे प्रतीक असलेला सण आहे. या दिवशी बहीण भावाला औक्षण करून त्याच्या दीर्घायुष्याची आणि सुख-समृद्धीची प्रार्थना करते.
भाऊ आपल्या बहिणीला भेटवस्तू देऊन तिच्याप्रती प्रेम व्यक्त करतो. या सणामुळे भाऊ-बहिणीच्या नात्यातील आपुलकी अधिक दृढ होते.
भाऊबीज ओवाळणी मुहूर्त: दुपारी 1:30 ते 3:45.
दिवाळीचे धार्मिक महत्त्व काय आहे?
दिवाळी हा प्रकाशाचा आणि आनंदाचा सण मानला जातो. धार्मिक मान्यतेनुसार, भगवान श्रीराम 14 वर्षांचा वनवास संपवून अयोध्येत परतले, तेव्हा अयोध्यावासीयांनी दिवे लावून त्यांचे स्वागत केले होते.
दिवाळी हा अंधारावर प्रकाशाचा आणि वाईटावर चांगल्याचा विजय दर्शवणारा सण आहे. या काळात घराची स्वच्छता, दिव्यांची सजावट, रांगोळी, फराळ आणि कुटुंबीयांसोबत आनंद साजरा करण्याला विशेष महत्त्व आहे.
लक्ष्मीपूजनाच्या दिवशी देवी लक्ष्मीची पूजा करून घरात सुख-समृद्धी नांदावी, अशी प्रार्थना केली जाते.
निष्कर्ष
दिवाळी 2026 मध्ये 5 नोव्हेंबरपासून दीपोत्सवाला सुरुवात होणार असून 11 नोव्हेंबर रोजी भाऊबीजेने या उत्सवाची सांगता होणार आहे. वसुबारस, धनत्रयोदशी, नरक चतुर्दशी, लक्ष्मीपूजन, दिवाळी पाडवा आणि भाऊबीज हे सर्व सण आनंदाने आणि उत्साहाने साजरे केले जातील.
दिवाळीच्या प्रत्येक दिवसाला धार्मिक आणि सांस्कृतिक महत्त्व आहे. त्यामुळे या सणाच्या माध्यमातून कुटुंबीय एकत्र येतात आणि आनंदाचे क्षण साजरे करतात.
Disclaimer: या लेखातील दिवाळीच्या तारखा आणि शुभ मुहूर्त उपलब्ध पंचांग व प्रकाशित माहितीनुसार दिले आहेत. स्थानिक पंचांग, शहर आणि परंपरेनुसार मुहूर्तात काही मिनिटांचा फरक असू शकतो. धार्मिक विधी करण्यापूर्वी स्थानिक पंचांग किंवा जाणकार व्यक्तींचा सल्ला घ्यावा.