Qmet PARIMANA Fellowship 2026: विद्यार्थ्यांना महिन्याला ₹80,000 पर्यंत फेलोशिप; अर्जाची अंतिम तारीख 18 ऑगस्ट

क्वांटम टेक्नॉलॉजी आणि संबंधित क्षेत्रात संशोधन करू इच्छिणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी एक महत्त्वाची संधी उपलब्ध झाली आहे. Qmet PARIMANA Fellowship Program 2026 अंतर्गत पदवीपूर्व, पदव्युत्तर आणि पीएचडी विद्यार्थ्यांना संशोधनासाठी आर्थिक मदत तसेच मार्गदर्शन मिळणार आहे.

ही फेलोशिप Qmet Tech Foundation या IIT Bombay शी संबंधित कलम-8 ना-नफा संस्थेच्या माध्यमातून सुरू करण्यात आली आहे. भारत सरकारच्या विज्ञान आणि तंत्रज्ञान विभागाच्या National Quantum Mission अंतर्गत क्वांटम तंत्रज्ञानातील संशोधनाला प्रोत्साहन देणे हा या उपक्रमाचा प्रमुख उद्देश आहे.

या फेलोशिपसाठी अर्ज करण्याची अंतिम तारीख 18 ऑगस्ट 2026 आहे. त्यामुळे पात्र विद्यार्थ्यांनी आवश्यक कागदपत्रे तयार ठेवून मुदतीपूर्वी अर्ज करणे आवश्यक आहे.

Qmet PARIMANA Fellowship 2026 म्हणजे काय?

Qmet PARIMANA Fellowship ही क्वांटम टेक्नॉलॉजी आणि त्याच्या विविध अनुप्रयोगांमध्ये संशोधन करणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी तयार करण्यात आलेली संशोधन फेलोशिप आहे.

या माध्यमातून विद्यार्थ्यांना केवळ आर्थिक मदतच नाही, तर तज्ज्ञांचे मार्गदर्शन, उद्योग क्षेत्राचा अनुभव आणि प्रत्यक्ष संशोधनाच्या संधी उपलब्ध करून देण्याचा प्रयत्न केला जात आहे.

क्वांटम सेन्सिंग, इमेजिंग, अचूक मापन आणि इतर प्रगत तंत्रज्ञानाच्या क्षेत्रात संशोधन करणाऱ्या विद्यार्थ्यांना या फेलोशिपचा फायदा होऊ शकतो.

फेलोशिपमध्ये किती आर्थिक मदत मिळणार?

फेलोशिपची रक्कम विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक स्तरानुसार वेगवेगळी आहे.

पदवीपूर्व विद्यार्थ्यांसाठी

पदवीपूर्व म्हणजेच UG विद्यार्थ्यांना दरमहा ₹15,000 विद्यावेतन मिळू शकते. फेलोशिपचा कालावधी जास्तीत जास्त 10 महिन्यांपर्यंत असेल.

याशिवाय उपभोग्य वस्तू आणि आकस्मिक संशोधन खर्चासाठी ₹20,000 पर्यंत अतिरिक्त मदत उपलब्ध असल्याचे दिलेल्या माहितीत नमूद आहे.

पदव्युत्तर विद्यार्थ्यांसाठी

PG विद्यार्थ्यांना दरमहा ₹20,000 फेलोशिप मिळणार आहे. या फेलोशिपचा कालावधी दोन वर्षांपर्यंत असू शकतो.

यासोबत दरवर्षी ₹20,000 आकस्मिक अनुदान तसेच मंजूर प्रवास, परिषद नोंदणी आणि संशोधनासाठी आवश्यक साहित्य यासाठी सहाय्य मिळू शकते.

पीएचडी विद्यार्थ्यांसाठी

पीएचडी विद्यार्थ्यांसाठी फेलोशिपची रक्कम तुलनेने अधिक आहे.

पहिल्या आणि दुसऱ्या वर्षासाठी दरमहा ₹70,000, तिसऱ्या वर्षासाठी ₹75,000, तर चौथ्या आणि पाचव्या वर्षासाठी ₹80,000 दरमहा फेलोशिप दिली जाऊ शकते.

याशिवाय दरवर्षी ₹2 लाखांपर्यंत संशोधन अनुदान उपलब्ध असल्याचे दिलेल्या माहितीत नमूद आहे. पीएचडी फेलोशिपचा कालावधी पाच वर्षांपर्यंत असू शकतो.

कोणत्या संशोधन क्षेत्रांसाठी फेलोशिप आहे?

अर्जदारांनी दिलेल्या संशोधन क्षेत्रांपैकी एखाद्या विषयाशी संबंधित प्रकल्प प्रस्ताव सादर करणे आवश्यक आहे.

यामध्ये पुढील क्षेत्रांचा समावेश आहे:

• वेळेचे व्यवस्थापन
• गुरुत्वाकर्षण संवेदन
• GPS-मुक्त नेव्हिगेशन
• बायोमेडिकल इमेजिंग आणि निदान
• चुंबकीय व विद्युत क्षेत्र संवेदन
• अचूक मापन
• क्वांटम इमेजिंग

याशिवाय अणू घड्याळे, अणू इंटरफेरोमीटर, क्वांटम ग्रॅव्हिमीटर, क्वांटम जायरोस्कोप, त्वरणमापक, डायमंड NV सेंटर, अणु संवेदक, SQUID आधारित सेन्सर्स, ऑप्टोमेकॅनिकल सेन्सर्स, सुपरकंडक्टिंग रेझोनेटर आणि क्वांटम-वर्धित संवेदन यांसारख्या तंत्रज्ञानाशी संबंधित संशोधनाचाही समावेश आहे.

UG विद्यार्थ्यांसाठी पात्रता

पदवीपूर्व विद्यार्थ्यांनी अभियांत्रिकी किंवा विज्ञान शाखेच्या पदवी अभ्यासक्रमात प्रवेश घेतलेला असणे आवश्यक आहे.

फेलोशिप सुरू होण्यापूर्वी विद्यार्थ्याचे पहिले वर्ष पूर्ण झालेले असावे आणि अभ्यासक्रमात किमान 10 महिने शिल्लक असणे आवश्यक आहे.

तसेच विद्यार्थ्याला किमान 6.0/10 CGPA किंवा 60 टक्के गुण असणे आवश्यक आहे.

फेलोशिपच्या कालावधीत इतर कोणतीही सरकारी अनुदानित शिष्यवृत्ती घेता येणार नाही.

PG विद्यार्थ्यांसाठी पात्रता

पदव्युत्तर विद्यार्थ्यांनी Quantum Technology किंवा संबंधित शाखेतील PG अभ्यासक्रमात प्रवेश घेतलेला असावा.

विद्यार्थी IIT, NIT, CFTI किंवा AICTE/UGC मान्यताप्राप्त संस्थेत शिक्षण घेत असणे आवश्यक आहे.

पात्र उमेदवारांकडे वैध GATE किंवा JAM स्कोअर असणे आवश्यक आहे. दिलेल्या माहितीनुसार पात्र ड्युअल-डिग्री IIT विद्यार्थ्यांना यामध्ये अपवाद असू शकतो.

तसेच किमान 6.0 CGPA किंवा 60 टक्के गुण आवश्यक आहेत.

PhD विद्यार्थ्यांसाठी पात्रता

पीएचडीसाठी अर्ज करणाऱ्या विद्यार्थ्यांनी Quantum Technologies किंवा संबंधित क्षेत्रातील पीएचडी अभ्यासक्रमात प्रवेश घेतलेला असावा.

विद्यार्थी IIT, NIT, CFTI किंवा AICTE/UGC मान्यताप्राप्त संस्थेत शिक्षण घेत असणे आवश्यक आहे.

अर्जदाराचे किमान 7.5 CGPA किंवा 70 टक्के गुण असणे आवश्यक आहे.

पीएचडी फेलोशिप घेत असताना दुसरी कोणतीही सरकारी अनुदानित फेलोशिप घेता येणार नाही.

फेलोशिपचा कालावधी किती आहे?

शैक्षणिक स्तरानुसार फेलोशिपचा कालावधी पुढीलप्रमाणे आहे:

UG: 10 महिन्यांपर्यंत

PG: 2 वर्षांपर्यंत

PhD: 5 वर्षांपर्यंत

अर्जासाठी कोणती कागदपत्रे आवश्यक?

अर्ज करण्यापूर्वी विद्यार्थ्यांनी आवश्यक कागदपत्रे तयार ठेवणे महत्त्वाचे आहे.

यामध्ये ऑनलाइन अर्ज, निर्धारित नमुन्यातील प्रकल्प प्रस्ताव, जास्तीत जास्त 250 शब्दांची Executive Summary, संस्थेकडून No Objection Certificate म्हणजेच NOC आणि Faculty/Mentor ची मंजुरी यांचा समावेश आहे.

अर्ज करताना अधिकृत पोर्टलवर दिलेल्या स्वरूपानुसारच कागदपत्रे अपलोड करणे आवश्यक आहे.

Qmet PARIMANA Fellowship साठी अर्ज कसा करायचा?

पात्र विद्यार्थ्यांनी ऑनलाइन पद्धतीने अर्ज करायचा आहे.

सर्वप्रथम अधिकृत अर्ज पोर्टलवर जा. त्यानंतर ऑनलाइन अर्जातील आवश्यक माहिती भरा. आपल्या संशोधनाचा प्रकल्प प्रस्ताव निर्धारित नमुन्यात तयार करा.

यानंतर संस्थेकडून आवश्यक NOC आणि Faculty/Mentor approval मिळवा. Executive Summary आणि इतर कागदपत्रे अपलोड करून अर्ज अंतिम स्वरूपात सबमिट करा.

अर्जाची अंतिम तारीख: 18 ऑगस्ट 2026

अपूर्ण किंवा अंतिम मुदतीनंतर प्राप्त झालेले अर्ज विचारात घेतले जाणार नाहीत, त्यामुळे शेवटच्या दिवसाची वाट न पाहता अर्ज प्रक्रिया पूर्ण करणे योग्य ठरेल.

निवड प्रक्रिया कशी असेल?

उमेदवारांच्या पात्रतेची प्राथमिक पडताळणी केल्यानंतर सादर केलेल्या प्रकल्प प्रस्तावाचे मूल्यांकन केले जाईल.

यासोबत शैक्षणिक कामगिरी आणि आवश्यक कागदपत्रांची तपासणी केली जाईल. त्यानंतर Qmet Tech Foundation कडून अंतिम स्क्रीनिंग प्रक्रिया केली जाईल.

निवड झालेल्या उमेदवारांशी ई-मेलद्वारे संपर्क साधला जाईल. निवड प्रक्रियेबाबत संस्थेचा निर्णय अंतिम राहील.

अर्ज करण्यासाठी महत्त्वाची माहिती

फेलोशिपचे नाव: Qmet PARIMANA Fellowship Program 2026

अर्जाची अंतिम तारीख: 18 ऑगस्ट 2026

UG फेलोशिप: ₹15,000 प्रति महिना

PG फेलोशिप: ₹20,000 प्रति महिना

PhD फेलोशिप: ₹70,000 ते ₹80,000 प्रति महिना

PhD संशोधन अनुदान: दरवर्षी ₹2 लाखांपर्यंत

अर्ज: अधिकृत ऑनलाइन पोर्टलवर

अधिकृत अर्ज लिंक

अर्ज करण्यापूर्वी पात्रता, कागदपत्रे, प्रकल्प प्रस्तावाचा नमुना आणि इतर अटी अधिकृत पोर्टलवर तपासा.

Application Portal:
https://qmettech.accubate.app/ext/form/23910/1/apply

Official Website:
https://qmettech.com/portfolio/parimana-fellowship-program/

संपर्कासाठी माहिती

Qmet Tech Foundation
3rd Floor, CSRE Building, IIT Bombay Campus, Powai, Mumbai – 400076

फोन: 022-21593535

ई-मेल: office.qmet@qmettech.com

निष्कर्ष

क्वांटम टेक्नॉलॉजी आणि संबंधित क्षेत्रात संशोधन करण्याची इच्छा असलेल्या UG, PG आणि PhD विद्यार्थ्यांसाठी Qmet PARIMANA Fellowship 2026 ही महत्त्वाची संधी ठरू शकते. या फेलोशिपमधून आर्थिक मदतीसोबत संशोधनाचा अनुभव, मार्गदर्शन आणि प्रगत तंत्रज्ञानाच्या क्षेत्रात काम करण्याची संधी मिळू शकते.

इच्छुक विद्यार्थ्यांनी आपली पात्रता तपासून आवश्यक कागदपत्रे तयार करावीत आणि 18 ऑगस्ट 2026 या अंतिम मुदतीपूर्वी अधिकृत पोर्टलवर अर्ज करावा.

महत्त्वाची सूचना: फेलोशिपची रक्कम, पात्रता, कागदपत्रे आणि निवड प्रक्रियेतील अटींमध्ये बदल होऊ शकतात. अर्ज करण्यापूर्वी अधिकृत Qmet Tech Foundation वेबसाइट आणि अर्ज पोर्टलवरील नवीनतम नियम व सूचना तपासणे आवश्यक आहे.